{"id":2322,"date":"2021-01-07T16:41:17","date_gmt":"2021-01-07T16:41:17","guid":{"rendered":"https:\/\/lyrabearing.com\/insights\/lubrificazione-cuscinetti-dacciaio-perche-e-importante\/"},"modified":"2026-04-14T13:36:42","modified_gmt":"2026-04-14T11:36:42","slug":"smarowanie-lozysk-stalowych-dlaczego-jest-wazne","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lyrabearing.com\/pl\/insights\/smarowanie-lozysk-stalowych-dlaczego-jest-wazne\/","title":{"rendered":"Smarowanie \u0142o\u017cysk stalowych: dlaczego jest wa\u017cne"},"content":{"rendered":"

Smarowanie \u0142o\u017cysk stalowych jest kluczowym etapem, je\u015bli m\u00f3wimy o ich prawid\u0142owej konserwacji. Smar stanowi bez w\u0105tpienia podstaw\u0119\u00a0skutecznej<\/strong>\u00a0obs\u0142ugi serwisowej, a w niekt\u00f3rych bran\u017cach prawdziw\u0105 nowo\u015b\u0107 stanowi\u0105 \u0142o\u017cyska ceramiczne, kt\u00f3re \u2013 w przeciwie\u0144stwie do stalowych \u2013 nie wymagaj\u0105 smarowania.<\/p>\n

Podczas wyboru rodzaju \u0142o\u017cyska tocznego do zastosowania w maszynie lub instalacji, zazwyczaj bierze si\u0119 pod uwag\u0119 przede wszystkim jego\u00a0no\u015bno\u015b\u0107<\/strong>\u00a0statyczn\u0105 i dynamiczn\u0105. Cz\u0119sto jednak pomija si\u0119 kluczowy aspekt prawid\u0142owej pracy \u0142o\u017cyska, jakim jest odpowiednie smarowanie.<\/p>\n

Dlaczego smarowanie \u0142o\u017cysk jest tak wa\u017cne?<\/strong><\/h2>\n

\u0141o\u017cyska s\u0105 stosowane w celu prowadzenia i podparcia ruchu obrotowego.<\/p>\n

    \n
  • Sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z nast\u0119puj\u0105cych element\u00f3w:<\/li>\n
  • pier\u015bcie\u0144 wewn\u0119trzny<\/li>\n
  • pier\u015bcie\u0144 zewn\u0119trzny<\/li>\n
  • elementy toczne: kulki, wa\u0142eczki, wa\u0142ki cylindryczne, wa\u0142ki bary\u0142kowe, wa\u0142ki sto\u017ckowe<\/li>\n
  • koszyk, kt\u00f3ry prowadzi ruch element\u00f3w tocznych; w niekt\u00f3rych \u0142o\u017cyskach specjalnych mo\u017ce nie wyst\u0119powa\u0107<\/li>\n
  • uszczelnienia (mog\u0105 te\u017c nie wyst\u0119powa\u0107 \u2013 wtedy m\u00f3wimy o \u0142o\u017cysku otwartym; je\u017celi s\u0105 obecne, mog\u0105 by\u0107 typu RS, czyli stykowe, wykonane z materia\u0142u gumowego, np. NBR, teflonu, silikonu, lub typu Z, niestykowe, wykonywane g\u0142\u00f3wnie ze stali).<\/li>\n<\/ul>\n

    Gdy obserwujemy \u0142o\u017cysko w trakcie pracy, mo\u017ce si\u0119 wydawa\u0107, \u017ce elementy toczne wykonuj\u0105 wy\u0142\u0105cznie ruch obrotowy; w rzeczywisto\u015bci, opr\u00f3cz toczenia, wyst\u0119puje r\u00f3wnie\u017c istotna sk\u0142adowa po\u015blizgu.<\/p>\n

    Z punktu widzenia teorii kontakt mi\u0119dzy elementem tocznym a bie\u017cni\u0105 powinien by\u0107 punktem, je\u015bli element toczny jest kulk\u0105, lub lini\u0105, je\u015bli element toczny jest wa\u0142kiem. Taki model jest poprawny tylko wtedy, gdy przyjmujemy, \u017ce cia\u0142a stykaj\u0105ce si\u0119 s\u0105 niesko\u0144czenie sztywne. W rzeczywisto\u015bci, ze wzgl\u0119du na odkszta\u0142calno\u015b\u0107 materia\u0142\u00f3w, strefa styku nie jest punktem ani lini\u0105, lecz powierzchni\u0105. Mo\u017cna to wyja\u015bni\u0107 na prostym przyk\u0142adzie: je\u015bli po\u0142o\u017cymy gumow\u0105 pi\u0142eczk\u0119 na stole, pocz\u0105tkowo styk mi\u0119dzy pi\u0142eczk\u0105 a sto\u0142em jest punktem, ale gdy cho\u0107 troch\u0119 j\u0105 doci\u015bniemy, pi\u0142eczka odkszta\u0142ca si\u0119 i kontakt staje si\u0119 powierzchni\u0105. Im bardziej odkszta\u0142calne s\u0105 pi\u0142eczka i st\u00f3\u0142 oraz im wi\u0119ksz\u0105 si\u0142\u0119 przyk\u0142adamy, tym wi\u0119ksza jest ta powierzchnia styku.
    \nDok\u0142adnie to samo dzieje si\u0119 w kontakcie mi\u0119dzy elementem tocznym a bie\u017cni\u0105 \u0142o\u017cyska. W przypadku kulki powierzchnia styku ma kszta\u0142t elipsy, przy czym jej p\u00f3\u0142o\u015b wi\u0119ksza jest zorientowana wzd\u0142u\u017c kierunku ruchu. Idealnie czysty ruch toczny wyst\u0119puje jedynie wzd\u0142u\u017c tej p\u00f3\u0142osi wi\u0119kszej, natomiast w pozosta\u0142ej cz\u0119\u015bci elipsy pojawia si\u0119 ruch po\u015blizgowy, kt\u00f3ry ro\u015bnie, im dalej od tej p\u00f3\u0142osi si\u0119 znajdujemy.<\/p>\n

    Gdy powierzchnie elementu tocznego i bie\u017cni przesuwaj\u0105 si\u0119 wzgl\u0119dem siebie, pojawiaj\u0105 si\u0119 dwa bardzo istotne i niebezpieczne zjawiska:<\/p>\n

      \n
    • \n
        \n
      • mechaniczne \u015bcieranie<\/li>\n
      • wzrost temperatury<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n

        \u015acieranie mechaniczne<\/strong> wyst\u0119puje dlatego, \u017ce stykaj\u0105ce si\u0119 powierzchnie maj\u0105 swoj\u0105 chropowato\u015b\u0107 i podczas wzajemnego przesuwania tworzy si\u0119 swoisty \u201eefekt tarki\u201d.
        \n\u015acieranie jest wi\u0119c niebezpieczne z nast\u0119puj\u0105cych powod\u00f3w:<\/p>\n

          \n
        • odrywa cz\u0105stki stali z bie\u017cni i\/lub elementu tocznego, kt\u00f3re mog\u0105 dosta\u0107 si\u0119 mi\u0119dzy dwa poruszaj\u0105ce si\u0119 wzgl\u0119dem siebie elementy, dodatkowo wzmacniaj\u0105c \u201eefekt tarki\u201d<\/li>\n
        • zmienia geometri\u0119 bie\u017cni i element\u00f3w tocznych (powoduj\u0105c m.in. zwi\u0119kszenie luz\u00f3w, zmian\u0119 no\u015bno\u015bci \u0142o\u017cyska, wzrost ha\u0142asu i drga\u0144)<\/li>\n
        • inicjuje p\u0119kni\u0119cia zm\u0119czeniowe w stali, kt\u00f3re w konsekwencji prowadz\u0105 do zniszczenia \u0142o\u017cyska.<\/li>\n<\/ul>\n

          Wzrost temperatury spowodowany \u015blizganiem si\u0119 dodatkowo komplikuje sytuacj\u0119. Ot\u00f3\u017c stal \u0142o\u017cysk musi by\u0107 hartowana, aby zapewni\u0107 odpowiedni poziom twardo\u015bci. Wraz ze wzrostem temperatury wyst\u0119puje zjawisko zwane odpr\u0119\u017ceniem, kt\u00f3re zmniejsza twardo\u015b\u0107 stali i tym samym u\u0142atwia \u015bcieranie.<\/p>\n

          Dlatego kluczowe jest kontrolowanie \u015bcierania i wzrostu temperatury<\/strong>.<\/p>\n

          G\u0142\u00f3wnym celem smarowania jest w\u0142a\u015bnie to. Warstwa smaru, kt\u00f3ra znajduje si\u0119 mi\u0119dzy elementem tocznym a bie\u017cni\u0105, zapobiega bezpo\u015bredniemu kontaktowi mi\u0119dzy nimi, unikaj\u0105c w ten spos\u00f3b \u015bcierania i pomagaj\u0105c w rozpraszaniu ciep\u0142a, utrzymuj\u0105c temperatur\u0119 \u0142o\u017cyska w akceptowalnych granicach. Smar ma jednak swoj\u0105 ograniczon\u0105 trwa\u0142o\u015b\u0107. Wykonuj\u0105c swoj\u0105 funkcj\u0119, smar ulega degradacji i dlatego musi by\u0107 okresowo odnawiany. Dla \u0142o\u017cyska stalowego<\/strong> wyb\u00f3r odpowiedniego smaru oraz przestrzeganie prawid\u0142owych procedur konserwacji jest absolutnie kluczowy i fundamentalny.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

          Smarowanie \u0142o\u017cysk stalowych jest kluczowym etapem, je\u015bli m\u00f3wimy o ich prawid\u0142owej konserwacji. Smar stanowi bez w\u0105tpienia podstaw\u0119\u00a0skutecznej\u00a0obs\u0142ugi serwisowej, a w…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2323,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"class_list":["post-2322","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lyrabearing.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2322","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lyrabearing.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lyrabearing.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lyrabearing.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lyrabearing.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2322"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/lyrabearing.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2322\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2326,"href":"https:\/\/lyrabearing.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2322\/revisions\/2326"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lyrabearing.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2323"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lyrabearing.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2322"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}